Takyidat, bir mülkün üzerindeki kısıtlamalar ve kayıtlar demek. Kelime ağır, mantığı basit: Tapu sana “bu ev kimin” der, takyidat ise “bu evin üzerinde başka ne var” sorusunu yanıtlar.
En sık göreceğin dört kayıt
- İpotek: Mülk bir borca teminat gösterilmiş. Kredili evlerde sık görülür.
- Haciz: Sahibinin borcu yüzünden, alacaklının talebiyle icra dairesi mülke haciz koymuş.
- Şerh: Üçüncü kişileri ilgilendiren bir hak ya da durum tapuya not edilmiş.
- Beyan: Mülkle ilgili bir bilgi tapuya yazılmış, örneğin yönetim planı.
Bu kayıtların hukuki sonucu birbirinden farklı. Biri satışa engel olmayabilir, öteki ciddi bir sorunun işareti olabilir. Bu yüzden “tapuda bir şey yazıyor” demek tek başına yetmez, ne yazdığına bakmak gerekir.
Nereden bakılır?
Kendi mülkün için e-Devlet’teki Tapu Bilgileri Sorgulama hızlı bir özet verir. Bu özet resmî belge yerine geçmeyebilir. Web Tapu’da ise haciz, ipotek, beyan, irtifak ve takyidat bilgilerini görebilirsin, Tapu Kayıt Örneği alabilirsin.
Alıcıysan mülk başkasının. Bu yüzden kaydı kendi hesabından göremeyeceğini varsay. Satıcıdan güncel bir takyidat belgesi iste ya da tapu müdürlüğünde birlikte bakın.
Kayıt görünce paniğe gerek yok
Kredili bir evde ipotek görmek şaşırtıcı değil. Önemli olan borcun satışta nasıl kapanacağı ve kaydın ne zaman kalkacağı. Haciz ya da anlamadığın bir şerh varsa ödeme yapmadan önce mutlaka uzmana sor.
Hisseli bir tapu görürsen ayrıca dikkat et, diğer paydaşların hakları sonucu etkileyebilir. İlk adım olarak sözlükteki hisseli tapu tanımına bakabilirsin.
Almadan önce üç soru
- Belge güncel mi? Eski bir çıktı bugünü anlatmaz. Kayıt, tapu gününe yakın yeniden kontrol edilmeli.
- Kayıt ne zaman, nasıl kalkacak? İpotek varsa kapanışın nasıl yapılacağını yazılı olarak netleştir.
- Anlamadığım bir satır var mı? Varsa imzadan önce bir avukata göster. Bu yazı genel bilgi verir, senin dosyana bakmaz.
Sırada ne var?
İlanı verenin yetkisi ayrı bir konu, onu EİDS yazısında anlattık. Terimlerin tamamı sözlükte duruyor. Alım sürecinin geri kalanını görmek istersen işlem haritan birkaç soruda hazır olur.